16 Φεβρουαρίου 2010

Γνώρισαν το φινλανδικό «θαύμα» στην εκπαίδευση

Σχολεία ελκυστικά για τους μαθητές, όπου μπορούν να κατακτήσουν τη γνώση και να αναπτύξουν χρήσιμες δεξιότητες, συνάντησαν οι Ελληνες εκπαιδευτικοί που επισκέφτηκαν τη Φινλανδία, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος «Comenius Regio».

Στο πρόγραμμα συνεργασίας μεταξύ Ελλάδας και Φινλανδίας συμμετέχουν οι διευθύνσεις εκπαίδευσης δυτικής Θεσσαλονίκης και της πόλης Κόκολα, το 7ο Δημοτικό Αμπελοκήπων, το Δημοτικό Σχολείο Ασσήρου, τρία φινλανδικά σχολεία, καθώς και οι δήμοι Αμπελοκήπων και Κόκολα.
Τα κύρια ζητήματα που απασχολούν τους συνεργαζόμενους φορείς είναι ο βαθμός αποτελεσματικότητας των εκπαιδευτικών συστημάτων των δύο χωρών και οι πιθανοί τρόποι βελτίωσής τους, οι σχέσεις της σχολικής κοινότητας με τις τοπικές αρχές και οι δυσκολίες στην ομαλή ένταξη μαθητών που προέρχονται από άλλες χώρες, καθώς και των παιδιών με ειδικές ανάγκες.
Ομάδα Ελλήνων εκπαιδευτικών, με επικεφαλής το διευθυντή της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δυτικής Θεσσαλονίκης, Γεώργιο Κυρίζογλου, επισκέφτηκε το δήμο της Κόκολα και ξεναγήθηκε σε τέσσερα σχολεία, σε δύο κέντρα νεότητας, στα γραφεία της διεύθυνσης εκπαίδευσης και στο δημαρχείο της πόλης. Η ελληνική αντιπροσωπεία κατέγραψε τις βασικές στρατηγικές του φινλανδικού συστήματος (που θεωρείται πρότυπο), οι οποίες συνίστανται στα εξής:
- Λεπτομερή και μακροχρόνιο σχεδιασμό διδακτικών προγραμμάτων.
- Οικοδόμηση πάνω στα παλιά θεμέλια με στόχο τη βελτίωση και όχι την ισοπέδωση του παλαιότερου.
- Ισότιμη αντιμετώπιση όλων των παιδιών, άσχετα από την εθνότητα, το φύλο, το μαθησιακό-γνωστικό επίπεδο και το κοινωνικοπολιτισμικό περιβάλλον απ’ όπου προέρχονται.
- Διαρκή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών (οι οποίοι είναι όλοι κάτοχοι μεταπτυχιακών διπλωμάτων) και μεταξύ τους συνεργασία.
- Παροχή άριστων κτιριακών υποδομών, εξοπλισμού και εκπαιδευτικών υλικών.
Ολα τα παραπάνω έχουν δημιουργήσει σχολεία ελκυστικά για τους μαθητές, χώρους όπου αισθάνονται άνετα για να δημιουργήσουν και να αλληλεπιδράσουν κατακτώντας τη γνώση, αλλά και βασικές δεξιότητες χρήσιμες για την καθημερινότητά τους. Τα μέλη της ελληνικής αντιπροσωπείας διαπίστωσαν ότι τα παιδιά αποκτούν δεξιότητες που σχετίζονται με την ξυλουργική, το πλέξιμο, το ράψιμο, το πλύσιμο και σιδέρωμα ρούχων και τη μαγειρική σε άρτια εξοπλισμένους χώρους του σχολείου.
Υπενθυμίζεται ότι στη Φινλανδία οι δήμοι μεριμνούν για τις κτιριακές υποδομές, τον εξοπλισμό των σχολείων, τις προσλήψεις των εκπαιδευτικών, τη διαμόρφωση των αναλυτικών προγραμμάτων και την επιλογή βιβλίων, ενώ το υπουργείο Παιδείας δίνει τις γενικές κατευθυντήριες γραμμές.
Η γνωριμία του φινλανδικού μοντέλου αποτελεί μια ιδιαίτερα χρήσιμη και διδακτική εμπειρία, από την οποία μπορούμε να αξιοποιήσουμε στρατηγικές και προσεγγίσεις για τη βελτίωση του δικού μας εκπαιδευτικού συστήματος, όπως ανέφεραν οι Ελληνες εκπαιδευτικοί, καθιστώντας σαφές πως σε καμιά περίπτωση δε θα μπορούσε να θεωρηθεί χρήσιμη η αντιγραφή μέρους ή του συνόλου ενός εκπαιδευτικού συστήματος, καθώς κάθε σύστημα μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά μόνο μέσα στο πλαίσιο της κοινωνικοπολιτισμικής πραγματικότητας και των αναγκών που το οικοδόμησαν.
Μεγάλο βάρος δίνεται στην Φινλανδία στην βασική-υποχρεωτική εκπαίδευση, η οποία και διέπεται από συγκεκριμένες αρχές:
1. Ατομική στήριξη για την εκμάθηση και ευημερία των μαθητών - προσπάθεια ελαχιστοποίησης χαμηλών επιδόσεων. Οι μαθητές δεν χωρίζονται ανά «ικανότητα» άλλα διαλέγουν μόνοι τους το επίπεδο κάθε μαθήματος που θα παρακολουθήσουν ξεχωριστά.
2. Αναπτυξιακή αξιολόγηση και εκτίμηση των μαθητών – όχι εθνικές εξετάσεις, όχι λίστες κατάταξης, όχι επιθεωρήσεις.
3. Κρατική υποστήριξη σε σχολεία των λιγότερο ανεπτυγμένων περιοχών
4. Άρτια καταρτισμένοι ειδικοί – όλοι οι εκπαιδευτικοί έχουν masters
5. Κοινωνικό εποικοδομητική μορφωτική αντίληψη – η ενεργή συμμετοχή του μαθητή είναι σημαντική
6. Τακτική ανανέωση της ύλης
7. Υποστηρικτική και ελαστική διοίκηση – τοπική εφαρμογή από τους δήμους
8. Διαδραστικότητα – συνεργασία σε όλα τα επίπεδα
Αποκέντρωση των λειτουργιών της Εκπαίδευσης
Μία από τις σημαντικότερες διαφορές με την Ελλάδα, είναι η αποκέντρωση των λειτουργιών της εκπαίδευσης από την κεντρική εξουσία στις τοπικές αυτοδιοικήσεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι το Υπουργείο Παιδείας ασχολείται μόνο με τον γενικό καθορισμό της στρατηγικής και με την έρευνα στα επιστημονικά πεδία. Το Φινλανδικό Εθνικό Συμβούλιο για την Παιδεία είναι αυτό που καθορίζει την ύλη, που συντονίζει την επαγγελματική ανάπτυξη των ειδικών και την εκπαιδευτική υποστήριξη. Ο κάθε δήμος έχει επιτροπή παιδεία με ουσιαστικές δυνατότητές και έχει την ευθύνη των εκπαιδευτικών υπηρεσιών ενώ για την διδασκαλία (μέθοδοι, ιδιαιτερότητες) είναι υπεύθυνα τα ίδια τα σχολεία. 

1 σχόλιο:

  1. Εμείς δυστυχώς απέχουμε έτη φωτός από το εκπαιδευτικό σύστημα της Φινλανδίας και το ανησυχητικό είναι πως δεν βλέπω καμιά προσπάθεια βελτίωσης των σχολείων μας. Το εκπαιδευτικό μας σύστημα έχει πολλές ατέλειες, από τα σχολικά κτίρια, τα βιβλία ως και το εκπαιδευτικό προσωπικό. Μακάρι μια φορά να δω έναν υπουργό παιδείας να νοιάζεται...

    ΑπάντησηΔιαγραφή