29 Ιουνίου 2014

Η δύναμη της επιβράβευσης στη συμπεριφορά και την εκπαίδευση των παιδιών


Ένα σημαντικό λάθος που γίνεται συχνά από γονείς και εκπαιδευτικούς είναι ότι δίνουν περισσότερη σημασία στην άσχημη συμπεριφορά ενός παιδιού και λιγότερο στην θετική. Η κακή συμπεριφορά είναι αυτή που πάντα ξεχωρίζει και ενοχλεί, για την οποία μάλιστα μπαίνουν πολλές τιμωρίες. Ωστόσο δεν πρέπει να ξεχνάμε τη δύναμη της επιβράβευσης που θεωρείται πιο αποτελεσματική από την τιμωρία!! 

Η επιβράβευση είναι κι αυτή μια στρατηγική πειθαρχίας, μόνο που σε αντίθεση με την τιμωρία είναι θετική και ενισχύει την καλή συμπεριφορά στα παιδιά. Το μυστικό είναι να δίνετε σημασία σε θετικές συμπεριφορές και να το δείχνετε και στα παιδιά! Η αναγνώριση της προσπάθειας και της βελτίωσης είναι πολύ σημαντική καθώς τα παιδιά είναι πιο πιθανό να θέλουν να διατηρήσουν την καλή συμπεριφορά και ίσως να προσπαθήσουν ακόμα περισσότερο. 

Μην ψάχνετε λοιπόν μόνο για "κακές" συμπεριφορές, αλλά δώστε έμφαση στα καλά στοιχεία του κάθε παιδιού ή μαθητή. Τα παιδιά εξάλλου θέλουν να αποσπούν την προσοχή των γονιών τους, φροντίστε να είναι για κάτι θετικό! 

Για παράδειγμα, φανταστείτε ότι είστε στο δωμάτιο με τα δύο παιδιά σας. Το ένα παίζει όμορφα με τα παιχνίδια του και το άλλο ρίχνει πράγματα στο πάτωμα. Σε ποιο παιδί θα δίνατε σημασία; Η πλειοψηφία πάντως θα μάλωνε το παιδί που κάνει τις ζημιές και δεν θα έδινε καμία σημασία στο άλλο που έχει σωστή συμπεριφορά! Όταν σας συμβεί κάτι παρόμοιο, προσπαθήστε να επιβραβεύσετε και να ασχοληθείτε πρώτα με το παιδί που έχει τη σωστή συμπεριφορά και μετά με το άλλο! Είναι πολύ πιθανό για το ανήσυχο παιδί να σταματήσει να κάνει ζημιές και να πάρει ένα παιχνίδι να παίξει. Δεν είναι κανόνας, αλλά αξίζει να το δοκιμάσετε!

Ένα συχνό φαινόμενο σε κάθε σχολική τάξη: Ο εκπαιδευτικός δίνει σημασία στα παιδιά που κάνουν φασαρία, επιπλήττοντας τα και σπάνια επιβραβεύει τους υπόλοιπους μαθητές που παρακολουθούν το μάθημα και συμμετέχουν σε αυτό. Δοκιμάστε λοιπόν κάποια στιγμή να πείτε μπράβο σε όσους παρακολουθούν αντί να κάνετε παρατήρηση στους υπόλοιπους!

Για κάθε συμπεριφορά που θέλετε να βλέπετε συχνότερα από τα παιδιά, πρέπει να την επιβραβεύετε και περισσότερο! Δηλαδή να ψάχνετε στιγμές και ευκαιρίες για θετικά σχόλια!

Η επιβράβευση λειτουργεί αποτελεσματικά όταν είναι άμεση, συγκεκριμένη  και επαναλαμβανόμενη. Αν για παράδειγμα το παιδί σας κάνει φασαρία ή έχει συνήθεια να πετάει τα πράγματα του, βρείτε κάποια στιγμή που παίζει όμορφα ή που βολεύει κάποιο παιχνίδι του και ανά 15 λεπτά πείτε του μπράβο και γενικά επιβραβεύστε τη θετική του συμπεριφορά. Αν ένα παιδί θυμώνει εύκολα, επιβραβεύστε το όταν καταφέρει να το ελέγξει, όταν δείξει περισσότερη υπομονή και ψυχραιμία. 

Πείτε στο παιδί το λόγο που του λέτε μπράβο! π.χ. μπράβο που τελείωσες τα μαθήματά σου γρήγορα σήμερα ή μπράβο που βόλεψες τα πράγματά σου ή μπράβο που περίμενες υπομονετικά τη σειρά σου στο τρενάκι.

Μην περιμένετε όλα να είναι τέλεια για να μιλήσετε θετικά! Δώστε αξία στην προσπάθεια και όχι μόνο στο αποτέλεσμα. π.χ. Αν το παιδί μαζέψει αρκετά από τα παιχνίδια του αλλά όχι όλα, πείτε του " τι ωραία που μάζεψες μερικά παιχνίδια...μακάρι να τα μάζευες όλα. Είμαι σίγουρη ότι μπορείς να τα μαζέψεις όλα και μάλιστα πολύ γρήγορα" αντί να πείτε " γιατί δεν μάζεψες όλα τα παιχνίδια σου όπως σου είπα" και μάλιστα με θυμωμένο ύφος και υψωμένη φωνή....
Πολύ απλά, σκεφτείτε ποια από τις δύο εικόνες σας αρέσει!

Βρείτε λοιπόν λόγους και τρόπους να επιβραβεύετε τα παιδιά σας ή τους μαθητές σας, κάντε το συστηματικά και συγκεκριμένα, και έτσι θα διαπιστώσετε μόνοι σας τη δύναμη της επιβράβευσης στην συμπεριφορά και στην εκπαίδευση!

Σοφία Τσιντσικλόγλου
Ειδική Παιδαγωγός
sofiatsin@gmail.com
paidagwgos.blogspot.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου